וויליאמסבורג, ברוקלין

פֿון װיקיפּעדיע
(אַריבערגעפֿירט פון וויליאמסבורג)
קפיצה לניווט קפיצה לחיפוש
דער וויליאמסבורג בריק
אידן שפאצירן אויפ'ן בריק
די דושינסקי הייזער
א טיפישע ניי-וויליאמסבורגער געביידע
דער וויליאמסבורגער אומגעגנט פון דער הייך
דער נעיווי יארד אינדוסטריעלער געגנט וואס גרעניצט זיך מיט וויליאמסבורג
א טאוול אין גאס וואס רופט צו צניעותדיגער קליידונג
רבי זלמן לייב טייטלבוים פון סאטמאר ביי א באגלייטן אויף די וויליאמסבורגער גאסן
דער באקאנטער וויליאמסבורגער געשעפטסמאן זעלדא פארטראכטערהייט
ביים פארברענען דעם ציוניסטישן פאן אום פורים נאכמיטאג ביי ליע עוו. קאר. היוז סט.

וויליאַמסבורג (ענגליש: Williamsburg) איז אַ געגנט אין צפון ברוקלין, ניו-יאָרק, צופיסנס פונעם וויליאמסבורג בריק וואס פירט קיין מאנהעטן. עס האט א גרויסע געמיינדע פון חרדי'שע אידן.

באפעלקערונג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

די מערהייט איינוואוינער היינט צו טאג זענען חסידישע אידן מערסטנס אונגארישע אפשטאמיגע וואס האבן זיך אהערגעצויגען אין די יארן נאך דער צווייטער וועלט מלחמה. אויך וואוינען דארטן א באדייטנדע צאל אפשטאמיגע פון פארטא ריקא, שווארצע און ארטיסטן.

די אידישע באפעלקערונג אין וויליאמסבורג זענען צוטיילט צו א באדייטענדע צאל געמיינדעס. די גרעסטע געמיינדע איז סאטמאר, וואס איז היינט צוטאגס צוטיילט צווישן די צוויי גרויסע פראקציעס, די זאליס און די ארונים. ווי אויך זענען דא דארטן די גרעסערע קהילות ווי פאפא, וויזשניץ, קראלי, ספינקא, קלויזענבורג, וויען, נייטרא, קראסנא, צעהלים, שאפראן, דינוב, סקווירא, בעלזא, בעלז-מאכניווקע און נאך. טייל פון די האבן אייגענע שולן, תלמוד תורה'ס פאר יונגלעך, שולעס פאר מיידלעך און קעמפס אין די קעטסקילס פארן זומער. א טייל האבן אויך אייגענע מקוה'ס, זאלן, מצה בעקערייען, און פארשידענע ערליי אינסטיטוציעס וואס פעלט זיך אויס צום אידישן לעבן.

עס איז פארהאן א באקאנטער ניגון פון ר' יום טוב עהרליך אויף זיין יידיש נחת קאסעטע, ווי ער באזינגט די אידישע שטאט וויליאמסבורג אין זיינע צייטן, און לייגט עס אראפ מיט הערליכע פארבן, ווי עס ווירבלט אידישקייט אין אלע ווינקלען, תלמודי תורה און ישיבות, אפילו דאקטוירם, לויערס, אלעס איז עהרליך און פרום, די פרויען צניעות'דיג. ער פארציילט פון אלע אידישע קהילות וואס עקזיסטירן דארט, יעדער לויט זיין מנהג און שורש, און פארגעסט נישט צו פארציילן פון זיין סטאלינער ביהמ"ד "און די סטאלינער חסידים שרייען".

וויליאמסבורג אין נומערן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

  • אין וויליאמסבורג וואוינען אין 2018 ארום 18,000 משפחות.
  • די צענזוס פון יאר 2010 האט געפונען ארום 80,000 נפשות אין וויליאמסבורג.
  • קרוב צו 36,000 קינדער לערנען אין די חדרים, ישיבות און מיידל שולעס אין שטאט.

פאליטיק און קאנטראווערסיעס[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

ארטיסטן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

אין משך פון די לעצטע יארן האבן זיך אריינגעצויגן אין די געגנט פון צפון וויליאמסבורג פילע "היפסטערס" און "ארטיסטן", אינגערע לייט פונעם מיטל-העכערן סאציא-עקאנאמישן קלאס. דאס געגנט איז צוליב זיי אדורך א פראצעס פון גענטריפיקאציע, און דאס האט ארויף געברענגט ריעל עסטעיט פרייזן אין דעם גאנצן געגנד.

כאטש פילע פון די בנינים אין די היינט טייערע געגנט געהערן צו חסידים פון וויליאמסבורג, און דער איבערטויש פון דעם געגנט איז געווען פאר זיי לטובה, זענען אבער וויליאמסבורגער איינוואוינער אומצופרידן אויף די אנטוויקלונגען. טייל רופן דאס אן א "מכה" און האלטן אז זיי שאפן א ריזיגן מאראלישע סכנה פאר די חסיד'ישע איינוואוינער.

עירוב[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

אין תש"ס יארן איז געווען א שערורי' אין וויליאמסבורג מיט אן עירוב וואס איז געשאפן געווארן קעגן דעם דעת פון רוב רבנים און איינוואוינער פון וויליאמסבורג וואס האלטן אז דאס איז קעגן דער הלכה,[פֿעלט אַ מקור] און אזוי אויך טענה'ן די סאטמאר'ע אידן אז דאס איז געווען קעגן דעם סאטמארער רבי'נס מיינונג צוליב וואס וויבאלד עס איז נישטא קיין איין רב וואס האט א כח אויף דער שטאט אלס שטאטס רב, קען מען נישט אויפפאסן אויף דעם עירוב געהעריג, און ווי דער סאטמארער רב האט זיך אפאר מאל אויסגעדריקט פאר זיינע נאנטע אז אין מאנהעטן ווי דער רב הכולל האט געמאכט אן עירוב האבן זיך אידן נאך סומך געווען דערויף אסאך יארן נאכדעם וואס ער האט שוין נישט געלעבט און דער עירוב איז שוין לאנג נישט געווען כשר, ווידער איז דא וואס טענה'ן און ברענגען באווייזן אז די מעשה מיט מאנהעטן איז ארויסגעזויגן פון די פינגער פאר פאליטישע חשבונות.‏[1]

אנדערע פארציילן גאר, א זאך וואס איז נישט פארשריבן, אז ער זאל זיך האבן אפאר מאל אויסגעדריקט אז בעדפארד עוועניו איז א רשות הרבים דאורייתא, דעריבער קען מען נישט מאכן קיין עירוב אין וויליאמסבורג, און אפילו עס איז געווען עירובין בחייו אין בעדפארד גארדענס, ראדני, אין סוכות, איז אבער קיינמאל נישט געווען קיין עירוב איבער בעדפארד עוועניו, ווייל ער האט געהאלטן אז עס איז א רשות הרבים דאורייתא. אבער דער אודווארי רב ז"ל שרייבט אין זיין תשובה אז דער סאטמארער רב האט יא געשטיצט צו מאכן אן עירוב אין וויליאַמסבורג. דער עירוב אין וויליאמסבורג איז געבויט געווארן דורך ר' אשר גאלדהירש, א באיאנער חסיד.

למעשה האלטן זיך מערסטנס פונעם וויליאמסבורגער ציבור צוריק פון טראגן מיט'ן עירוב. פון צייט צו צייט קומען פאר צוזאמקופטן און מארשן איבער די גאסן קעגן די וואס טראגן מיטן עירוב.

נאך פארשידענע מערכות[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

במשך די יארן איז פארגעקומען פילצאליגע מערכות איבער געשעפטן און ארגעניזאציעס מיט'ן ציל אנצוהאלטן די אפגעזונדערטע סטאנדארטן פון די אידישע וויליאמסבורג, אנגעהויבן יארן צוריק ביי גרין'ס פיצא שאפ וואס איז געווען די ערשטע פיצא געשעפט אין וויליאמסבורג, און דערנאך ביים געוועזענעם גל-פז, ווי אויך ביי א מעיק-אפ געשעפט אויף ליע עוועניו ווי עס זענען פארגעקומען טעגליכע פראטעסטן במשך בין הזמנים ביז זיי זענען געצווינגען געווארן צו שפארן. ווי אויך ביי די מערכה קעגן אינטערנעט און סמארטפאון'ס איז געווארן אפגעהאלטן א פראטעסט אקעגן סאנרייס פאטא-געשעפט פאר'ן אנגעבליך פארקויפן סמארטפאון'ס פאר בחורים.

די קנאישע קרייזן ווילן אז מען זאל נישט פארקויפן די המודיע צייטונג אין וויליאמסבורג, אזוי אויך די משפחה און עמי מאגאזינען. א ספעציעל אגרעסיווע קאמפיין איז פארגעקומען אנטקעגן די עמי מאגאזין אין ווינטער פון תשע"ב.

גרענעצן פון דער אידישער געגנט[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

פון מערב זייט לויפט קענט עוועניו, פון מזרח און צפון לויפט שיף די בראדוועי גאס. און פון דרום ווערט היינט צוטאגס פארעכענט לאפאיעט עוועניו די גרעניץ.

די פארשידענע געגנטער פון וויליאמסבורג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

גרויס-וויליאמסבורג איז איינגעטיילט אין פארשידענע קווארטאלן, אנגעהויבן ביי די סאוט-סייד געגנט וואס באשטייט בעיקר פון די סאוט 8 און סאוט 9 גאסן באוואוינט בעיקר דורך מיטל-יעריגע אידן, דערנאך די געגנט פון קליימער סטריט - וואס רעכנט אריין פילע שטאטישע פראדזשעקטס - ביז די הייוועי, דערנאך אריבער די הייוועי - ווי עס געפונט זיך די גרעסטע טייל פון וויליאמסבורג - וואס איז אויסגעבויעט מיט אנגעפולטע גאסן פון בראונ-סטאון הייזער, דערנאך קומט די נייע געגנט וואס האט ערשט אנגעהויבן באוואוינט ווערן בערך תש"ס נאך וואס די קאמערציאלע פאבריקן האבן זיך אוועקגעצויגן פון דארט און אויף זייער ארט איז אויפגעקומען פילע גרויסע וואוינונג געביידעס (א גרויס טייל דערפון געבויט דורך דער ראבסקי גרופע), דער דאזיגער געגנט הייבט זיך אן בערך פון וואלאבאוט סטריט וואו עס געפונען זיך גאר אסאך געשעפטן, און ציעט זיך פאר פילע לאנגע גאסן אראפ ביז לאפאיעט עוועניו וואס דאס ווערט גערופן "ניי וויליאמסבורג". דערנאך איז דא א נייע געגנט וואס האט לעצטנס אנגעהויבן ווערן מער באוואוינט, די טרופ געגנט, וואס ציעט זיך היינט-צוטאגס אראפ מארסי עוועניו און טאמפקינס ביז פולאסקי סטריט נעבן דעם האום דיפאו געשעפט.

באוואוסטע רבנישע פערזענליכקייטן פון וויליאמסבורג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

געוועזענע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

היינטיקע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

באוואוסטע פערזענליכקייטן פון וויליאמסבורג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

געוועזענע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

היינטיגע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

אידישע ארגאניזאציעס פון וויליאמסבורג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

היסטאָריע פון דעם נאמען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

אין יאַר תקנ"ב האָט ריטשאַרד מ. װאוּדהאל אָפּגעקױפט דרײצן אקער אריבער די איסט ריווער טייך און עס אַ נאָמען געגעבן נאָך יונתן װיליִאַמס.

וועבלינקען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

בילדער פון וויליאמסבורג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

פילמען און ביכער וועגן וויליאמסבורג[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

נאך[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

רעפערענצן[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]


געגנטן פון ברוקלין                  

בארא פארק · בושוויק · בעדפארד סטייוועסענט · בּענסאנהורסט · ברייטאן ביטש · גרינפאנט · פארט גרין · וויליאמסבורג · קאנארסי · סי געיט · מיל בייסן · סטארעט סיטי · שיפשעיד ביי · קאני איילענד · פלעטבוש · מידוואוד · פארק סלאופ · פראספעקט פארק · דאונטאון ברוקלין · סאן סעט סיטי · קרוין הייטס · און נאך...