סאדיגורא (הויף)

פֿון װיקיפּעדיע
שפּרינג צו: נאַוויגאַציע, זוך

סאדיגורא איז א באקאנטע שטאט אין די חסידישע קרייזן, וואס דארט האט געוואוינט רבי אברהם יעקב פרידמאן זצ"ל דער ערשטער סאדיגורער רבי און גרינדער פון דער סאדיגורער דינאסטיע אן אפצווייג פון דער רוזשינער דינאסטיע.

דער היינטיקער רבי איז רבי ישראל משה פרידמאן, דער איינציקער זון פון רבי אברהם יעקב פרידמאן, דער זון פון רבי מרדכי שלום יוסף. רבי ישראל משה איז אן איידעם ביי ר' חיים משה פעלדמאן פון לאנדאן, פון די חשובסטע וויזשניצער חסידים.

דאס סאדיגורער חסידות האט היינט עטלעכע הונדערטער משפחות. עס פירט חדרים, ישיבות און כוללים, מיט בתי מדרשים און שטיבלעך אין בני ברק, תל אביב, ירושלים, מודיעין עילית, ביתר, אשדוד ואלעד. אין חוץ לארץ זענען דא סאדיגורער קלויזן אין לאנדאן, אנטווערפן און ניו יארק.

היסטאריע[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

דער רוזשינער רבי האט זיך באזעצט אין סאדיגורא אין תר"ב און געפירט זיין הויף דארטן. נאך זיין פטירה ג' מרחשון תרי"א האט זיין בכור רבי שלום יוסף האט איבערגענומען די רביסטעווע, אבער ער האט נישט מאריך ימים געווען און ער איז נפטר געווארן י"א אלול תרי"א. נאך זיין פטירה האט געפירט דער רוזשינערס צווייטער זון, רבי אברהם יעקב, באוואוסט ווי דער "אלטער רבי פון סאדיגורא".

צווייטער דור[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

נאך דער פטירה פון רבי אברהם יעקב האבן זיינע צוויי זין אנגעהויבן פירן רעביסטעוועס, רבי יצחק (דער "פחד יצחק") און רבי ישראל (דער "אור ישראל"). נאך עטלעכע יאר האט רבי יצחק אריבערגעפירט זיין הויף קיין באיאן, און רבי ישראל איז געבליבן אין סאדיגורא.

דריטער דור[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

נאך דער פטירה פונעם אור ישראל, האט געפירט אין סאדיגורא זיין זון רבי אהרן (געב' י"ב תשרי תרל"ז), דער "קדושת אהרן". רוב פון זיין פאטערס חסידים זענען געפארן צו אים. זעקס יאר נאך זיין פאטער'ס פטירה איז ער נפטר געווארן, י"ט תשרי תרע"ג. ער איז געווען אן איידעם ביי רבי שלום יוסף, א זון פון רבי מרדכי פייוויש פרידמאן פון הוסיאטין. אין זיין תקופה האט מען אויפגעשטעלט די "אור התורה" ישיבה אין סאדיגורא.

פערטער דור[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

נאך רבי אהרנ'ס פטירה, האט אים נאכגעפאלגן זיין איינציגער זון רבי מרדכי שלום יוסף, דער "כנסת מרדכי". ווען די ערשטע וועלט מלחמה האט אויסגעבראכן איז ער אריבער קיין ווין, צוזאמען מיט די אנדערע רבי'ס פון דער רוזשינער גזע. אין תרפ"ג (1923) האט ער אויפגעשטעלט די "משיבת נפש" ישיבה אין פשעמישל. א גרויסער טייל פון די תלמידים פון דער ישיבה האבן געלערנט ווייטער אין ישיבת חכמי לובלין. ער האט געשיקט די חסידים קיין ארץ ישראל, וואו זיי האבן געעפנט שולן.

ער איז שוין אין זיינע יונגערע יארן געווארן א מיטגליד אין דער מועצת גדולי התורה, און דער נשיא פון דער קרן התורה פון אגודת ישראל.

אין תרצ"ד האט ער זיך באזעצט אין פשעמישל וואו א סך פון זיינע חסידים האבן געוואוינט.

אין אדר תרצ"ט איז ער ארויף אין ארץ ישראל צוזאמען מיט זיין זון רבי אברהם יעקב, וואס איז געבוירן געווארן ה' אלול תרפ"ח. דער כנסת מרדכי האט אויפגעשטעלט דעם סאדיגורער בית מדרש אין פנקס גאס, תל אביב. אין די תש"ך יארן האט רבי אברהם יעקב אויפגעשטעלט די רוזשינער ישיבה אין בני ברק.

דער כנסת מרדכי איז נפטר געווארן כ"ט ניסן תשל"ט און באערדיקט אינעם נחלת יצחק בית עלמין אין גבעתיים.

פינפטער דור[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

נאך זיין פאטערס פטירה אין תשל"ט, האט רבי אברהם יעקב, דער "עקבי אבירים", יארן לאנג געפירט אין זיין פאטערס בית מדרש אין תל אביב. זיינע לעצטע יארן האט ער געוואוינט אין בני ברק, וואו ער האט אויפגעשטעלט א נייעם בית מדרש. זיין איינציקער זון, הרב ישראל משה פרידמאן, איז געווען דער רב פונעם סאדיגורער קלויז "אור ישראל" אין גאלדערס גרין, לאנדאן, און רב פון דעם סאדיגורער חסידות. זיין איידעם הרב פנחס שפירא (דער זון פונעם אגודת ישראל כנסת דעפוטאט אברהם יוסף שפירא) איז רב פונעם סאדיגורער בית מדרש "כנסת מרדכי" אין תל אביב.

זעקסטער דור[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

נאך דער פטירה פונעם עקבי אבירים י"ט טבת תשע"ג, האט זיין איינציקער זון רבי ישראל משה איבערגענומען די רביסטעווע.

דער סאדיגורער בוים[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

רבי ישראל פרידמאן זצ"ל, (ג' תשרי ה'תקנ"ז - ג' חשוון ה'תרי"א) פון רוזשין, באקאנט אלס דער הייליגער רוזשינער.

רבי אשר[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

  • רבי אשר פרידמאן, ער איז נפטר געווארן אלץ חתן.

רבי שלמה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

רבי יצחק[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

רבי ישראל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

מרת הדסה פייגא (פייגא'לע)[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

מרת פערל[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

מרת שרה רבקה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

מרת שבע רוחמה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

זעט אויך[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]

וועבלינקען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן קוואַלטעקסט]