בטחון

פֿון װיקיפּעדיע
שפּרינג צו: נאַוויגאַציע, זוכן
יידן און יידישקייט
מנורה
עיקרי האמונה
אמונה · שלושה עשר עיקרים
עשרת הדיברות · תורה · מצוות · משיח
הייליגע ספרים אידישע שטרעמונגען
תנ"ך · תורה
משנה · תלמוד
זוהר · מדרש
שלחן ערוך
חרדים · חסידים
ארטאדאקסן
קאנסערוואטיווער
רעפארמער
הויפט פערזענלעכקייטן
אבות ואמהות · משה · דוד
נביאים · עזרא · הלל · תנאים · ריב"ז
ר' עקיבא · אמוראים · סבוראים · גאונים
ראשונים · רמב"ם · יוסף קארו · אחרונים
עבודת ה' און ימים טובים
שחרית · מוסף · מנחה · ערבית
שמע ישראל · שמונה עשרה · קריאת התורה
קידוש · ברכה · תפילות און ברכות
ראש השנה · יום כיפור · סוכות
פסח · שבועות · תשעה באב
אידיש קהילה לעבן
אויפגאבעס:
רב · דיין · חזן
גבאי · מוהל
שוחט · קברן
מוסדות:
שול · מקווה
חדר · ישיבה
כולל · בית מדרש
מקומות הקדושים
דער משכן · בית המקדש · הר הבית
כותל המערבי · מערת המכפלה
קבר רחל · קבר יוסף · קברי צדיקים
ירושלים · חברון · טבריה · צפת
מצוות און מנהגים
הלכה · תרי"ג מצוות · בית דין · תפילה
לימוד תורה · צדקה · גמילות חסדים
שמע ישראל · ברית מילה
פדיון הבן · בר מצווה · נישואין
טהרת המשפחה · לוויה · קבורה
שבעה · קדיש · חברה קדישא
זעט אויך
גיור · שומרונים · קראים · מינים
יידן · אנטיסעמיטיזם


מיינסטו זיכערהייט?

בטחון איז צוטרױען זיך אליין אדער אן אנדערן. מען פילט זיך זיכער עמאציאנאל אין לעבן.

אידישקייט[באַאַרבעטן | רעדאקטירן מקור]

אין אידישקייט איז דא א באגריף אז מען טאר נישט טראסטן קיינעם בלויז גאט.

דאס איז דער אמונה אין א העכערן כח מיט א פעלזן פעסטער אנטשלאסנקייט, עס קומט פון ווארט אין לשון קודש נאמנות און בטח: געטרייע באגלייבטקייט און זיכערקייט, און ענגליש טיישט דאס זיך אפ "טראסט".

ביי אידן נוצט מען דאס צו זאגן אז מיר גלויבן אין גאט. אדער ביי חסידים איז דאס אמונת צדיקים, זיי גלייבן אז דער רבי איז הייליג, און ער קען פועל'ן ישועות.

אמונה ווערט צעטיילט אין 5 הויפט תולדות מעשיות וואס איז מחייב דעם מענטש צו לעבן מיט; 1. יראת ה'; 2. בטחון; 3. אהבת ה'; 4. דבקות; 5. עבודת ה'.

וויסן קעגן גלויבן[באַאַרבעטן | רעדאקטירן מקור]

אדער בעסער געזאגט: אמונה פשוטה וואס דאס איז גלויבן קעגן פילאזאפיע וואס וויל מער זיך פארלייגן אויף דעם וויסן פון באשעפער. אין מער פרומע קרייזן האט זיך אוועקגעשטעלט א יסוד אין אידישקייט, אז מען טאר נישט זיכן און פרעגן, נאר גלייבן ווי א ראבאט מאשין אן קיין בירורים. דאס האט זיך אנטוויקעלט אין די צייטן פון רמב"ם, ווען זיינע תלמידים זענען אראפ פון אידישן וועג צוליב זיין פאלאזאפיע שיטה. לויט זיי איז דער אמונה דורך לערנען אביי ורבא, גמרא רשי און תוספות, און נישט דורך חקרענען און זיך פארטיפן אין די נאטור און וועגן פון באשפער. און ווי ווייניגער מען פארשטייט אלס בעסער איז די אמונה ווי מ'זעהט אייביג אין שווערע צייטן האט כלל ישראל איבערגעלעבט בזכות נשים צדקניות, וואס זיי זענען דער מערסטע אומוויסענד אין טראכטן, און דאס איז זיי בייגעשטאנען די תמימות צו ראטעווען אונזער פאלק.

אבער סאיז דא פרומע וואס האבן יא אנגענומען די רמב"ם'ס מהלך פון פיליזאפיע, אז מען קען נישט באמת גלייבן אן זיך פארענטפערן די שוועריגקייטן און זיך פלאגן צו פארשטיין די שווערע חכמה פון דעת ה'. ווייל אמונה פשוטה איז אפשר גוט און וואול ווען מען האט נישט קיין שוועריגקייטן און די באן פארט, אבער יעדעס קליינעם נסיון קען דאס אויפשאקעלן, דאן ווערט מבורר למפרעאז דאס איז נישט געווען קיין גלויבן, נאר בלויז א נישט נישט גלויבן, און מיר זענען באפוילן צו גלייבן און נישט נישט צו גלייבן.

שלושה עשר עיקרים[באַאַרבעטן | רעדאקטירן מקור]

דער רמבם האט אוועגעשטעלט 13 הויפט אמונות וואס יעדער איד מוז גלייבן.


געפילן                           

אומעט | איבעראשונג | איידלקייט | אמביוואלענץ | אנגסטן | אנטוישונג | אפאטיע | ביטערקייט | באליידיגונג | גלוסט | גערעגטקייט | דאגה | הכרת הטוב | הסכמה | זיכערקייט | טרויער | טרייסלונג | כפוי טובה | מרה שחורה | כבוד | קאלט | פארויסזען | כעס | לייד | לאנגווייליגקייט | Confusion | מרה שחורה | עקל | מסופק | עקסטאז | פארלענגנהייט | ליידיג | Enmity | Ennui | ענטוזיאזם | קנאה | Epiphany | Fanaticism | פארכט | פרוסטרירונג | תענוג | פרייד | האס | Homesickness | האפענונג | Horror | קנאה | Limerence | עלנד | ליבע | Melancholia | פאניק | רחמנות | נחת | Rejection | חרטה | פארראט | פחד | Self-pity | Serenity | רחמנות | שאנדע | שולד | תשובה |



מידות 

אומאינטערעס | איידלקייט | אנטוישונג | אמת | אנטמוטיגט | באשיידנקייט | בטחון | גוט הארציקייט | געדולד | הארטנעקיגקייט | ענווה | פלייסיגקייט | מרה שחורה | פרישות | שווייגן | ריינקייט | סדר | מנוחת הנפש | פאראט | ערליכקייט | חכמה | כעס | היפאקריטיע | ליגענט | פארביטערטקייט | הכרת הטוב | כפוי טובה | חוצפה | צומישטקייט | מרה שחורה | עצלות | פלייסיג | פארשעמט | ליידיג | פיינטשאפט | לאנגווייליג | ענטוזיאזם | קנאה | השגה | פאנאטישקייט | פארכט | תענוג | הכרת הטוב | טרויער | זעלבסט שולד | פרייד | האס | בענקשאפט | האפענונג | גרויל | באליידיגונג | קנאה | עלנד | ליבע | גלוסט | עצבות | פאניק | רחמנות | חרטה | אפווארפונג | חרטה | זעלבסט-רחמנות | פאראכטונג | רואיגקייט | שאנדע | ליידן | שטוינונג | איבעראשונג | תשובה