אייראזיע

פֿון װיקיפּעדיע
קפיצה לניווט קפיצה לחיפוש
LocationEurasia.png

אייראַזיע איז די גאַנצע יבשה פון אייראָפע און אזיע צוזאמען אינעם צפונדיקן טייל פון דער ערד. זי איז ארומגענומען מיטן אַטלאַנטישן אקעאן צו מערב, מיטן פאַציפֿישן אקעאן צו מזרח, מיטן אַרקטישן אקעאן צו צפון, און מיטן מיטלענדישן ים און דעם אינדישן אקעאן צו דרום. זי איז דער גרעסטער פון אלע קאָנטינענטן. איר נאָמען קומט פון צולייגן דעם "אייר" פון "אייראָפע" צו "אזיע". מיט אפריקע צוזאמען שאפט זי אַ טייל פון דער וועלט וואס ווערט אמאל גערופֿן "אַפֿראָ-אייראַזיע".

טייל געאָגראַפֿן האלטן אַז אייראַזיע איז איין קאָנטינענט, ווייַל אייראָפּע און אזיע זענען מערסטנס אויף דער זעלבער ערד־פלאַטע און האָבן נישט קיין ים צווישן זיי. די אוראלט גריכן האבן צעטיילט דעם טייל וועלט וואס איז געווען באוואוסט צו זיי אויף אייראָפע, אזיע און אַפֿריקע. לויט זייער מיינונג איז דער אגאישער ים געווען די אפטיילונג צווישן דעם באלקאנישן האלבאינזל אין אייראפע און קליין אזיע אין אזיע. צפון פונעם ים פון מארמארא האבן די גריכן געהאלטן אז די לענדער אויף דער מערב זייט פונעם שווארצן ים זענען אייראפע און אויף דער מזרח זייט איז אזיע. וועגן די לענדער צפון פונעם שווארצן ים האבן די אוראלטע גריכן נישט זייער פיל געוואוסט. אזוי ווי אזיע און אייראפע האבן שוין א באזונדערע באדייטונג זייט די אוראלטע צייטן איז שוין אנגענועמן צו רופן זיי צוויי קאָנטינענטן.

עס זענען פאראן אנדערע קאָנטינענטן, וואָס זענען נישט גאָר צעטיילט דורך א ים, און זענען באהאפטן צוזאַמען דורך אַ דינעם פּאַס פון לאַנד (גערופן אַן איסטמאס ). א ביישפיל איז צפון אמעריקע און דרום אמעריקע, וועלכע זענען פארבונדן מיטן איסטמאס פון פאנאמע . אייראָפּע און אזיע זענען נישט צעטיילט דורך אַ ים, און אפילו נישט דורך קיין איסטמאס.

אַרויס פון געאלאגישע דעפֿיניציעס, שפארט איין אייראזיע אויך דעם אינדישן סובקאנטינענט און דעם אַראַבישן האַלבאינזל .

טייל מאָל ווערט אייראַזיע צעטיילט אין מערב אייראַזיע און מזרח אייראַזיע, לענגאויס די אוראַל בערג . מערב אייראַזיע איז כולל אייראָפּע מיטן מיטל מזרח. היסטאָריקער צומאל לייגן צו צפון אפריקע צו מערב אייראַזיע, ווייַל דער סאַהאַראַ מדבר צעטיילט צפון אפריקע פון אונטער-סאַהאַרישן אפֿריקע, און עס איז גענוי אַזוי שווער אריבערפארן ווי אַ ים. צפון אפריקע איז אויך קולטורלעל פֿארבונגן מיט אייראָפּע דורכן מיטלענדישן ים .