טאמאטע

פֿון װיקיפּעדיע
שפּרינג צו: נאַוויגאַציע, זוך
טאמאטע
א טאמאטע גאנץ און דורך געשניטן און צוויי
א טאמאטע גאנץ און דורך געשניטן און צוויי
וויסנשאַפֿטלעכע קלאַסיפֿיקאַציע
קעניגרייך: Plantae
(unranked): Angiosperms
(unranked): Eudicots
סדר: Solanales
פֿאַמיליע: Solanaceae
מין: Solanum
זגאַל: S. lycopersicum
בינאמינאלישער נאמען
Solanum lycopersicum
.L
טאמאטעס אויף דעם מארק

דער טאָמאַטע אדער פּאָמידאָר (וויסנשאפטלעכער נאמען: Solanum lycopersicum) איז א א פיל-יעריגער געוויקס (ער ווערט באהאנדלט געווענלך ווי אן איין יעריגע געוויקס) פון די נאכטשאטן פאמיליע סאָלאַנאַצעאיי (Solanaceae). דער פרוכט איז ביי מערסטע ראסן רױט מיט גרינע בלעטער. עס געפֿינט זיך, אין דעם אָנהײב, אין דרום און צענטראַל אַמעריקע, פֿון מעקסיקא ביז פּערו, אָבער איצט איז ער באַרימט אין דער גאָרער וועלט, בפֿרט אין די פאראייניגטע שטאטן פון אמעריקע.

ברכה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]

אויף דעם פּאָמידאָר מאכט מען די ברכה בורא פרי האדמה, אזוי ווי אויף אנדערע גרינסן.

בדיקת תולעים[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]

אין דעם פּאָמידאָר איז געווענליך נישט פאראן קיין אינסעקטן (שרצים) אדער ווערים, דערפאר לױט דער הלכה דארף מען זיי נישט קאנטראלירן. אויב אבער איז פארהאן אנצייגונגן פון לעכער אדער פלעקען דארף מען עס דארט קאנטראלירן.

מצוות התלויות בארץ[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]

דער פּאָמידאָר וואקסט אין א ברייטן פארנעם אין ארץ ישראל דארף מען מיט זיי אויספירן (מקיים) די מצוות וואס זענען אנגעהאנגען ספעציעל פאר דעם לאנד ארץ ישראל (מצוות התלויות בארץ): תרומות, מעשרות און שמיטה.

שמיטה[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]

דער דאטום וואס פאלט אויף דעם פּאָמידאָר די דינים פון שמיטה, הייבט זיך פון חודש תשרי פון דעם זיבעטן יאר.

זעט אויך[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]

רעפערענצען[רעדאַקטירן | רעדאקטירן מקור]

  • אנציקלופדיה לכשרות המזון