צייט זאנע
צייט זאנע איז דער ארגאניזירטער אופן ווי מענטשן איבער דער וועלט זען און פארשטיין זייגער צייט אין פארשידענע ערטער. יעדע צייט זאנע איז א טייל פון דער וועלט וואס מען האט א זעלבע זייגער צייט, וואס דיפערענץ פון דער אוניווערסעלער צייט (UTC, קאָאארדינירטער אוניווערסעלער צייט).
ווי מען באשטימט עס
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]מען טיילט דער וועלט אין טיילן, און יעדע טייל געהערט צו א באזונדערע צייט־זאנע. דער זייגער צייט ווערט אויסגעדרוקט ווי א דיפערענץ פון דער וועלט־צייט. מענטשן נוצן דאס צו לייענען זייגער, צו ארבייטן.
געשיכטע
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]דער געדאנק צו האבן צייט זאנעס איז געבוירן ווען דער וועלט האט אנגעפאנגעןצו ניצען באנען, אין די 1800ער יארן.
- אין 1884 האט מען געהאלטן א וועלט־קאנגרעס פון לאטיטודעס צו באשטימען אינטערנאציאנאלער רעפערענץ־צייט.
- דער רעזולטאט איז געווען UTC ווי דער קאָאארדינירטער אינטערנאציאנאלער צייט, און דערנאך האבן לענדער גענוצט צייט־זאנעס צו מאכן צייט גלייך איבער גרויסע שטעט.
זומער־צייט
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]אין פיל פלעצער ריקט מען די זייגער פאראויס זומער־צייט (DST) אין די ווארעמע חדשים, כדי צו ניצן מער טאָג־ליכט. דאס איז ווי א באזונדערע געדאנק פון חכמה אין סדר פון דער נאַטור.
ספּעציעלע פענאמענן
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]באקאנטע צייט־זאנעס
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]- UTC – קאָאארדינירטער אוניווערסעלער צייט
- GMT – גרינוועטש מיטל צייט
- CET – מיטל־אייראָפּע צייט
- EST – מזרח־אמעריקע צייט
- PST – פאציפישער שטאט צייט
זעט אויך
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]- דיילייט סאווינג טיים
- וועלט־זייגער
- זמני־תפילה – ווי מענטשן נוצען זייגער פאר בתפילה.