ריטב״א

רבי יום־טוב בן אברהם אשבילי, באַקאַנט מיט'ן נאָמען ריטב״א (ראשי־תיבות: רבי יום־טוב בן אברהם), איז געווען פון די גרעסטע חכמי ישראל אין תקופת הראשונים אין ספרד. ער האָט געלעבט בערך צווישן די יאָרן ה׳י׳–ה׳פ׳ (1250–1330 למנינם), און ווערט גערעכנט צווישן די וויכטיגסטע מפרשי התלמוד און פוסקי הלכה פון זיין דור.

זיין לעבן

דער ריטב״א איז געבוירן געוואָרן אין דער שטאָט סביליא אין ספרד. דער צונאָמען „אשבילי“ קומט פון דעם אַלטן אידישן נאָמען פון דער שטאָט. אין זיינע יונגע יאָרן האָט ער געלערנט תורה ביי די גדולי הדור, בפרט ביי רבי שלמה בן אדרת (דער רשב״א) און רבי אהרן הלוי (הרא״ה).

שפּעטער איז ער געוואָרן איינער פון די חשוב'סטע רבנים אין ספרד. ער האָט געדינט אלס רב און מורה הוראה, און זיינע תשובות און פסקים זענען געווען אנגענומען אין פילע קהילות.

זיינע ספרים

דער ריטב״א איז בעיקר באַקאַנט דורך זיינע חידושים אויף פילע מסכתות הש״ס, וועלכע ווערן געדרוקט אונטער'ן נאָמען חידושי הריטב״א. די חידושים נעמען אַריין די יסודות פון די פריערדיגע ראשונים, און ווערן געלערנט ביז היינט אין ישיבות און בתי־מדרשים איבער דער וועלט.

אין זיינע חידושים ווערט געזען א קלארער און טיפער מהלך אין פארשטיין די סוגיות הש״ס, און ער ברענגט אָפט די ווערטער פון זיינע רבי'ס און פון אנדערע ראשונים.

מען האָט אויך איבערגעלאָזט פון אים תשובות און חיבורים אויף אַנדערע חלקים פון תורה.

זיין דרך הלימוד

זיין השפעה

די ספרים פון ריטב״א האָבן געהאט א גרויסע השפעה אויף די פוסקים און מפרשים פון די שפעטערדיגע דורות. אסאך אחרונים ברענגען זיינע ווערטער להלכה און אין ביאור הסוגיות.

אין די ישיבות פון היינטיגן טאָג ווערט דער ריטב״א געלערנט צוזאמען מיט די אנדערע גרויסע ראשונים ווי דער רמב״ן, רשב״א, רא״ש און ר״ן, און ער בלייבט איינע פון די הויפט מקורות אין תלמודישן לימוד.

ריטב"א