פארבאנד פון פאבריקאנטן אין ישראל
פֿאַרבאַנד פֿון פֿאַבריקאַנטן אין ישׂראל (העברעיש: התאחדות התעשיינים בישראל; ענגליש: Manufacturers Association of Israel, פֿאַרקירצט MAI) איז די עלטסטע און גרעסטע אַרבעטגעבער־אָרגאַניזאַציע פֿון דעם אינדוסטריעלן סעקטאָר אין ישׂראל, וואָס פֿאַרטרעט די אינטערעסן פֿון פּראָדוקציע־ און הויכטעכנאָלאָגיע־פֿירמעס פֿאַרן רעגירונג און רעגולירנדיקע אינסטיטוציעס. דער הויפּטאָפֿיס געפֿינט זיך אין תל־אָבֿיבֿ, און לויט לעצטע דאַטן פֿאַראייניקט דער פֿאַרבאַנד מער ווי 1,800 מיטגליד־פֿירמעס, וואָס שטעלן פֿאָר בערך 90% פֿון גאַנצן אינדוסטריעלן פּראָדוקט פֿון ישׂראל.[1]
געשיכטע
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]דער אָנהייב פֿון דער אָרגאַניזאַציע גייט צוריק צו 1921, בעת דעם בריטישן מאַנדאַט פּאַלעסטינע, ווען אַ גרופּע ייִדישע אינדוסטריאַליסטן האָבן זי געשאַפֿן אונטערן נאָמען "פֿאַרבאַנד פֿון פֿאַבריקאַנטן און אַרבעטגעבער". איינער פֿון די הױפּט־גרינדער איז געווען אַריה שענקאַר (Arie Shenkar), וואָס ווערט אָנגעזען ווי אַ פּיאָנער פֿון דער ייִדישער טעקסטיל־אינדוסטריע אין ישׂראל, און אויף וועמענס נאָמען איז שפּעטער אָנגערופֿן געוואָרן דער שענקאַר־קאָלעדזש פֿאַר אינזשענערי, דיזיין און קונסט אין תל־אָבֿיבֿ.[2] די אָרגאַניזאַציע האָט אויפֿגעהערט צו פֿונקציאָנירן בערך פֿיר יאָר נאָך דער גרינדונג, און שפּעטער איז זי ווידער אױפֿגעבויט געוואָרן אונטערן נאָמען "פֿאַרבאַנד פֿון פֿאַבריקאַנטן פֿון לאַנד ישׂראל"; נאָך דער גרינדונג פֿון מדינת ישׂראל אין 1948 האָט זי זיך בהדרגה אַנטוויקלט צו דער הײַנטיקער אָרגאַניזאַציע.
צווישן די אָנהייביקע ציעלן פֿון דער אָרגאַניזאַציע זײַנען געווען: העלפֿן פֿאַבריק־בעלי־בתּים צו קריגן קאַפּיטאַל, פֿירן קאָלעקטיוו־פֿאַרהאַנדלונגען מיט אַרבעטער־יוניאָנס, און זיך אַרומקוקן מיט שטײַער־ און האַנדל־ענינים ביי דער מאַנדאַט־מאַכט און שפּעטער ביי דער ישׂראלדיקער רעגירונג. אַריה שענקאַר איז געווען דער פֿאָרזיצער פֿון דער אָרגאַניזאַציע פֿון איר גרינדונג ביז די סוף־1950ער יאָרן.
אין 2008 (יאָר 5768 לויטן העברעיִשן קאַלענדאַר) האָט מדינת ישׂראל פֿאַרלייט דעם פֿאַרבאַנד דעם ישׂראל־פּריז, דעם העכסטן כּבֿוד־אויסצייכענונג פֿון לאַנד, אין דער קאַטעגאָריע "לעבנס־דערגרייכונג – באַזונדערער בײַטראָג צו געזעלשאַפֿט און מדינה". די זשורי האָט אונטערגעשטראָכן כּמעט 90 יאָר פֿירנדיקע ראָלע פֿון דער אָרגאַניזאַציע אין דער אַנטוויקלונג פֿון דער ישׂראלדיקער אינדוסטריע.[3]
.jpg)
אין מאַי 2021 האָט דער ישׂראלדיקער פּרעזידענט ראובֿן ריבֿלין אָנגעפֿירט מיט אַ צערעמאָניע לכּבֿוד דעם הונדערטסטן יוביליי פֿון דער גרינדונג פֿון דעם פֿאַרבאַנד.[4]
אָרגאַניזאַציאָנעלע סטרוקטור
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]דער הויפּטאָפֿיס געפֿינט זיך אין תל־אָבֿיבֿ, און דער פֿאַרבאַנד האָט דרײַ געגנטלעכע צווײַגן:
- צפֿון־צווײַג (אין חיפֿה): בערך 600 מיטגליד־פֿירמעס
- ירושלים־צווײַג: בערך 130 מיטגליד־פֿירמעס
- דרום־צווײַג (אין באר־שבֿע): בערך 350 מיטגליד־פֿירמעס
די אָרגאַניזאַציע כּולל אויך עטלעכע אָפּטיילונגען: עקאָנאָמיע, אַרבעט־באַציִונגען, אויסלענדישן האַנדל און אינטערנאַציאָנאַלע באַציונגען, פֿינאַנצן און אַדמיניסטראַציע, און קאָמוניקאַציע. די רעגיסטראַציע־נומער פֿון דעם פֿאַרבאַנד אין ישׂראלדיקן פֿאַראיינען־רעגיסטער איז 589910587.[5]
צוגעטיילטע סעקטאָר־אַסאָציאַציעס
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]ווי אַ פּאַראַסאָל־אָרגאַניזאַציע פֿאַראייניקט דער פֿאַרבאַנד פֿון פֿאַבריקאַנטן אין ישׂראל עטלעכע ספּעציעלע סעקטאָר־אַסאָציאַציעס, אַרײַנגערעכנט:
- ישׂראלדיקע הויכטעכנאָלאָגיע־אַסאָציאַציע (בערך 300 פֿירמעס)
- אַסאָציאַציע פֿון כעמישע, פֿאַרמאַצעווטישע און סבֿיבֿה־אינדוסטריעס (בערך 120 פֿירמעס)
- אַסאָציאַציע פֿון עסן־אינדוסטריע (מער ווי 160 מיטגלידער)
- אַסאָציאַציע פֿון טעקסטיל־ און מאָדע־אינדוסטריעס (מער ווי 120 פֿירמעס)
- אַסאָציאַציע פֿון קיבוץ־אינדוסטריע (מער ווי 250 פֿירמעס פֿאַרבונדן מיט קיבוצים)
- אַסאָציאַציע פֿון מעטאַל־, עלעקטריע־ און אינפֿראַסטרוקטור־אינדוסטריעס (בערך 500 מיטגלידער)
- אַסאָציאַציע פֿון בוי־מאַטעריאַלן און קאָנסומער־סחורות־אינדוסטריעס (בערך 350 מיטגלידער)
פֿאָרזיצער
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]- אַריה שענקאַר — דער גרינדער און ערשטער פֿאָרזיצער פֿון דער אָרגאַניזאַציע; געבליבן אין אַמט ביז די סוף־1950ער יאָרן.
- שרגא ברוש (Shraga Brosh) — האָט אָנגעפֿירט די אָרגאַניזאַציע בערך 12 יאָר אָן איבעררײַס, ביז 2020.
- ד״ר רון תּומר (Dr. Ron Tomer) — דער הײַנטיקער פֿאָרזיצער, אין אַמט זינט דעם 30סטן יאַנואַר 2020. תּומר איז דעמאָלט געווען דער גענעראַל־דירעקטאָר פֿון דער ישׂראלדיקער פֿאַרמאַצעווטישער פֿירמע יוניפֿאַרם (Unipharm), און איז אויסגעוויילט געוואָרן בעת דער גענעראַל־פֿאַרזאַמלונג פֿון דעם פֿאַרבאַנד אין רמת־גן, מיט אַ רעקאָרד־באַטייליקונג פֿון 788 שטימענדיקע מיטגלידער: ער האָט באַקומען 421 שטימען קעגן 364 פֿאַר זײַן קעגנער סעמיועל דאָנערשטערן (Samuel Donnerstern).[6]
הויפּט־אַקטיוויטעטן
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]דער פֿאַרבאַנד פֿאַרטרעט דעם ישׂראלדיקן אינדוסטריעלן סעקטאָר פֿאַרן רעגירונג, דער כּנסת און רעגולירנדיקע אינסטיטוציעס דורך לאָבי־ און אַדוואָקאַציע־אַקטיוויטעטן; גיט עצות מיטגליד־פֿירמעס וועגן אַרבעט־באַציונגען און שייכדיקע געזעצן; נעמט אָנטייל אין פֿאַרהאַנדלונגען פֿון פֿרײַע האַנדל־אָפּמאַכן וואָס ישׂראל שליסט; און פֿאַרטרעט דעם אינדוסטריעלן סעקטאָר אין ענינים פֿון אינטערנאַציאָנאַלער האַנדל־רעגולירונג.
אינטערנאַציאָנאַלע פֿאַרבינדונגען
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]דער פֿאַרבאַנד פֿון פֿאַבריקאַנטן אין ישׂראל איז אַ מיטגליד אָדער פֿאַרטרעטער אין עטלעכע אינטערנאַציאָנאַלע אָרגאַניזאַציעס, אַרײַנגערעכנט די אינטערנאַציאָנאַלע אָרגאַניזאַציע פֿון אַרבעטגעבער, די אינטערנאַציאָנאַלע אַרבעט־אָרגאַניזאַציע, דעם ביזנעס־און־אינדוסטריע־קאָמיטעט (BIAC) פֿון דער אָרגאַניזאַציע פֿאַר עקאָנאָמישע קאָאָפּעראַציע און אַנטוויקלונג (OECD), דעם Enterprise Europe Network, און דעם וועלט־עקאָנאָמישן פֿאָרום.
אַ באַמערקונג
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]דער פֿאַרבאַנד אַליין פֿאַרלייט אויך אַ אינערלעכן פּריז מיטן נאָמען "אינדוסטריע־פּריז" (העברעיש: פרס התעשייה), געמיינט צו כּבֿודן אױסגעצייכנטע ישׂראלדיקע אינדוסטריע־פֿירמעס. דאָס איז אַ טאָטאַל אַנדער פּריז ווי דער אויבנדערמאָנטער מדינה־פּריז "ישׂראל־פּריז", וואָס איז פֿאַרליטן געוואָרן דעם פֿאַרבאַנד אין 2008; ביים שרײַבן אָדער איבערזעצן דעם אַרטיקל דאַרף מען פֿאַרמײַדן צו פֿאַרמישן די צוויי פּריזן.
רעפֿערענצן
[רעדאַקטירן | רעדאַקטירן קוואַלטעקסט]- ↑ "Manufacturers Association of Israel", אָפֿיציעלער וועבזײַט פֿון דעם פֿאַרבאַנד, https://eng.industry.org.il/, אַרײַנגעקוקט: 16טן יולי 2026.
- ↑ "The Story of Shenkar - Engineering. Design. Art", Shenkar College of Engineering, Design and Art, https://en.shenkar.ac.il/pages/history-shenkar, אַרײַנגעקוקט: 16טן יולי 2026.
- ↑ "התאחדות התעשיינים", פרס ישראל (אָפֿיציעלער וועבזײַט פֿון ישׂראל־פּריז), https://israel-prize.education.gov.il/israel-prize-recipients/pras-israel-catalog/manufacturers-association/ (ארכיווירט 07.01.2025 ביי דער Wayback Machine), אַרײַנגעקוקט: 16טן יולי 2026.
- ↑ ""סומך עליכם": הנשיא ריבלין באירוע 100 שנה להתאחדות התעשיינים", Ynet, מאַי 2021, אַרײַנגעקוקט: 16טן יולי 2026.
- ↑ "התאחדות התעשיינים בישראל", GuideStar Israel, https://www.guidestar.org.il/organization/589910587, אַרײַנגעקוקט: 16טן יולי 2026.
- ↑ "נשיא חדש להתאחדות התעשיינים: מנכ\"ל חברת אוניפארם, ד\"ר רון תומר", Globes, 30טן יאַנואַר 2020, https://www.globes.co.il/news/article.aspx?did=1001316884, אַרײַנגעקוקט: 16טן יולי 2026.