ניטל

פֿון װיקיפּעדיע
שפּרינג צו: נאַוויגאַציע, זוכן

ניטול איז די נאכט פון תקופת טבת. דאס איז א צייט וואס דער [מנהג]] איז געווען ביי יודן איז די אשכנזישע לענדער נישט צו לערנען. היינט צו טאג איז דער כמעט נאר געבליבן ביי די חסידישע אידן.

נאמען[באַאַרבעטן | רעדאקטירן מקור]

  • ס'קומט פונעם לשון הקודש ווארט ניתל וואס טייטש "געהאנגענער", מרמז צו זיין אויפן אותו האיש וואס מ'האט געהאנגען.
  • ס'איז ראשי תיבות יודן טארן נישט לערנען.
  • ווייל ס'איז ליל "נטילתו" ועקירתו מן העולם, טייטש: די נאכט ווען ער איז אוועקגענומען געווארן פון די וועלט.
  • ראשי תיבות נולד ישו ט' לטבת, לויט די דעה אז ער איז דעם טאג געבוירן.
  • נאכן פסוק ישב בדד וידום כי "נטל" עליו, נעמליך אז מ'לערנט נישט.

טעמים[באַאַרבעטן | רעדאקטירן מקור]

עטליכע טעמים ווערן אנגעגעבן פארוואס מען לערנט נישט אין ניטל, איין טעם איז אז עס הערשט דעמאלטס א גרויסע טומאה אויף דער וועלט און די תורה גייט פארן השפעה פונעם סטרא אחרא.

די אריגינעלע סיבה איז געווען פאר זיכערהייטס סיבות. ווייל די גוים זענען דאן ארויס פון קירכעס נאך זייערע צערעמאניעס אום קראצמעך און זיי זענען אפט געווען אנגערייצט אויף די יודן פארן הארגענען זייער אפגאט, ממילא האט מען איינגעפיהרט אז מען זיצט נישט אין ביהמ"ד נאר יעדער זאל זיין פארשפארט ביי זיך אינדערהייים.

אין פוילן און אנדערע קאטוילישע לענדער, איז ניטל געווען דעם 24סטן דעצעמבער ביינאכט, און אין רוסלאנד און אנדערע פראוואסלאוונע לענדער דעם 5טן יאנואר.

דער טעם פון די צוויי ניטלען האט צו טון ווייל די קאטאליקן פייערן זייער חגא לויטן גרעגאריאנישן קאלענדאר און די פראוואסלאוונע לויטן יוליאנישן קאלענדאר.

פארשידענע מנהגים[באַאַרבעטן | רעדאקטירן מקור]

טייל לייגן זיך שלאפן פריה און שטייען אויף ביי חצות צו לערנען. אנדערע לערנען נישט ביז צופריה און ס'דא וואס פיהרן זיך ביז צוועלף דעם אנדערן טאג.

דער בעלזער רב פלעגט זאגן תורה ניטל ווען עס איז געפאלן שבת, ער האט געזאגט אז זיינע תורות זענען תפילות אויף כלל ישראל, ממילא הייסט עס נישט געלערנט ניטל.